Trwa ładowanie...

 

Trwa zapisywanie na newsletter...

Informacje o Instrumencie "Łącząc Europę" w sektorze transportu

Connecting Europe Facility – CEF to instrument finansowy zarządzany przez Komisję Europejską. Oznacza to, że Komisja dokonuje wyboru projektów do dofinansowania w wyniku ogłaszanych przez siebie konkursów. Wybór projektu w trybie konkursowym oznacza, że projekt, który uzyskał dofinansowanie nie tylko spełnił wymagania konkursu, ale również jest konkurencyjny wobec innych zgłoszonych projektów.

Poprzez CEF Transport wspierana jest infrastruktura transportowa leżąca w transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T, tj. infrastruktura o znaczeniu międzynarodowym, europejskim. Celem jest, aby infrastruktura transportowa znajdująca się na sieci zapewniała odpowiednie, wspólne standardy parametrów technicznych i funkcjonalnych.

W skład transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T wchodzą:

  • szlaki drogowe, kolejowe, lotnicze, morskie oraz rzeczne
  • terminale drogowo-kolejowe, porty  lotnicze, morskie oraz  śródlądowe
  • inteligentne systemy transportowe

Aby zapewnić skoordynowany rozwój infrastruktury, w całej Europie wytyczono 9 korytarzy na sieci TEN-T. Są to fragmenty sieci o szczególnym znaczeniu. Sama budowa sieci jest dosyć rozbudowana i zdecydowanie wykracza poza szlaki, po których przebiegają korytarze. Za koordynację i rozwój korytarzy odpowiadają Europejscy Koordynatorzy. Przez Polskę przebiegają 2 z 9 korytarzy:

  • Korytarz Morze Północne – Morze Bałtyckie, tj. od Helsinek i Tallina, przez kraje bałtyckie, Polskę (na mapie kolor czerwony), Niemcy, Belgię i Niderlandy    
  • oraz korytarz Morze Bałtyckie – Morze Adriatyckie (na mapie kolor niebieski), tj. od polskich portów morskich do Morza Adriatyckiego przez Czechy, Słowację, Austrię, Słowenię i Włochy.

Mapa obrazująca przebieg 9 korytarzy na sieci TEN-T

CEF nie jest jedynym europejskim źródłem finansowania dla projektów infrastrukturalnych realizowanych w transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T. Infrastruktura na sieci jest współfinansowana również m.in. ze środków Polityki Spójności, np. w ramach Programów Infrastruktura i Środowisko, Polska Wschodnia czy też Regionalnych Programów Operacyjnych.

Budżet CEF i dofinansowanie

Budżet Instrumentu na lata 2014-2020 wynosi ponad 30 mld EUR, z tego 24 mld EUR przeznaczono na sektor transportu (pozostałe sektory to energia i telekomunikacja).

Budżet CEF w sektorze transportu został podzielony na dwie części:

  • pulę kohezyjną - z Funduszu Spójności - 11,3 mld EUR - dostępną (do końca 2016 r.) dla poszczególnych państw kohezyjnych (czyli np. dla Polski – z kwoty 11,3 mld EUR udostępniono Polsce ok. 4,14 mld EUR),
  • pulę ogólną – środki dostępne dla wszystkich państw członkowskich (kohezyjnych i nie kohezyjnych).

W CEF, oprócz standardowego montażu finansowego projektów (tj. dotacja + środki beneficjenta), dopuszczono także wykorzystanie dodatkowego finansowania zwrotnego pochodzące z krajowych i międzynarodowych instytucji finansowych, tzw. blending.

Maksymalny poziom dofinansowania w puli kohezyjnej to 85% kosztów kwalifikowanych projektu, a w puli ogólnej to 20-30% dla projektów inwestycyjnych i 50% dla projektów studyjnych.

Łącznie w całej Unii Europejskiej, po przeprowadzonych w latach 2014 - 2017 konkursach, realizowanych będzie ponad 600 projektów dotyczących rozwoju infrastruktury transportowej z finansowaniem z CEF, których łączny koszt szacuje się na ponad 41 mld EUR.

Jak uzyskać dofinansowanie?

O przyznaniu dofinansowania decyduje Komisja Europejska. Wniosek można złożyć jedynie w trakcie trwającego konkursu (Call for proposals). Komisja podejmuje decyzję, oceniając projekt pod kątem spełnienia konkretnych kryteriów – nie tylko kwalifikowalności beneficjenta czy projektu, ale także pod kątem zakresu, dojrzałości, jakości, spodziewanych efektów. Projekty porównywane są również pomiędzy sobą – muszą być konkurencyjne.

Zanim jednak wnioskodawca  złoży projekt do oceny, musi uzyskać zgodę państwa członkowskiego, w którym będzie realizował projekt. W Polsce wiąże się to z przesłaniem wniosku do weryfikacji do Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju. Weryfikacja ma na celu nie tylko ocenę projektu, ale także podniesienie jakości dokumentacji.

Terminy, pula dostępnych środków i wszystkie wymagania, jakie trzeba wypełnić do złożenia aplikacji są określane każdorazowo wraz z publikacją ogłoszenia o konkursie. W treści konkursu określane są priorytety wspracia i programy prac (wieloletni, roczny) określające możliwy zakres projektów.

Zazwyczaj, w trakcie konkursu, odbywa się dzień informacyjny, podczas którego prezentowane są wszystkie najważniejsze informacje związane z konkursem. W każdym momencie możliwe jest skontaktowanie się ze służbami Komisji Europejskiej oraz z Ministerstwem Inwestycji i Rozwoju.

Aby zasięgnąć informacji o naborach wniosków – zarówno w odniesieniu do krajowej, jak i unijnej procedury składania wniosków – przejdź do strony poświęconej naborom wniosków.

2017_12_mapa

Mapa polskich projektów CEF

Największym Beneficjentem projektów jest PKP Polskie Linie Kolejowe S. A. Celem realizowanych  inwestycji modernizacyjnych linii kolejowych jest przede wszystkim podniesienie ich parametrów technicznych do standardów pozwalających m.in. na:

  • zwiększenie dopuszczalnej maksymalnej prędkości pociągów pasażerskich do 160 km/h (na Centralnej Magistrali Kolejowej do 200 km/h) oraz pociągów towarowych do 120 km/h;
  • zwiększenie dopuszczalnego nacisku na oś do 221 kN oraz do 245 kN w przypadku obiektów inżynieryjnych;
  • dostosowanie do obsługi pociągów towarowych o długości składu do 750 m; eliminacja „wąskich gardeł”;
  • ogólna poprawa bezpieczeństwa związanego z eksploatacją linii kolejowych.

Na części modernizowanych linii wdrożony zostanie europejski system zarządzania ruchem kolejowym (ERTMS), a na pozostałych liniach zostaną zabudowane elementy systemu pozwalające na jego wdrożenie w przyszłości.

Istotne źródła informacji